Anlaşmalı boşanma protokolünde, tarafların kişisel ilişki konusunda 'mahkemece re'sen düzenlenmesini' talep etmeleri, hakime bu konuda tarafların onayını almadan bir düzenleme yapma yetkisi verir mi? Hukuk Genel Kurulu'nun 2019/485 K. sayılı kararı bu durumu nasıl değerlendirmiştir?

Hayır, bu talep hakime tarafların onayı olmadan re'sen bir düzenleme yapma yetkisi vermez. Hukuk Genel Kurulu'nun 2017/2-2650 E., 2019/485 K. sayılı kararında bu durum net bir şekilde açıklanmıştır. Anlaşmalı boşanmanın (TMK m. 166/3) temel şartı, boşanmanın mali sonuçları ve çocukların durumu dahil 'tüm konularda' tarafların anlaşmış olması ve hakimin de bu anlaşmayı 'uygun bulması'dır. Tarafların, protokolde anlaştıkları kişisel ilişki düzenlemesinin hakim tarafından uygun bulunmaması üzerine 'mahkemece re'sen düzenlenmesini' talep etmeleri, o konuda artık bir anlaşmalarının kalmadığı anlamına gelir. Bu durumda hakim, taraflara yeni bir düzenleme 'önermeli' ve bu önerinin taraflarca kabul edilip edilmediğini sormalıdır. Taraflar hakimin önerisini veya başka bir düzenlemeyi kabul etmezlerse, anlaşmalı boşanmanın şartı olan 'irade birliği' ortadan kalkar. Bu noktada hakim, kendiliğinden bir kişisel ilişki düzenlemesi yaparak anlaşmalı boşanma kararı veremez. Dava, çekişmeli boşanma davasına dönüşür ve genel hükümlere göre görülmeye devam eder. (www.zulkufarslan.av.tr/anlasmali-bosanmada-hakim-yetkisi/)