Basit yargılama usulünün (CMK m. 251) uygulanmayacağı haller nelerdir? Bu istisnaların getirilmesinin ardındaki temel mantık nedir?

CMK m. 251/7, basit yargılama usulünün uygulanmayacağı halleri istisnai olarak saymıştır. Bunlar: 1) Yaş küçüklüğü, 2) Akıl hastalığı, 3) Sağır ve dilsizlik hâlleri, 4) Soruşturma veya kovuşturma yapılması izne ya da talebe (şikayet, mütalaa vb.) bağlı olan suçlar. Ayrıca m. 251/8'e göre, bu kapsama giren bir suç, girmeyen başka bir suçla birlikte işlenmişse de bu usul uygulanmaz. Bu istisnaların getirilmesinin ardındaki temel mantık, sanığın özel durumu veya suçun niteliği gereği, savunma hakkının tam olarak kullanılabilmesi için mutlaka 'duruşma yapılarak' yargılamanın yürütülmesi gerektiği düşüncesidir. Madde gerekçesinde de belirtildiği gibi, yaş küçüklüğü, akıl hastalığı gibi durumlarda, faillerin özel durumları sebebiyle delillerin doğrudan ve yüz yüze bir ortamda tartışılması, taraf beyanlarının bizzat hakim tarafından alınması ve sanığın durumunun gözlemlenmesi adil yargılanma için zorunludur. Duruşmasız yapılan basit yargılama usulü, bu özel koruma ihtiyacını karşılayamayacağı için bu hallerde uygulanması yasaklanmıştır. İzne veya talebe bağlı suçlarda ise, ilgili makamın izni veya mağdurun şikayeti gibi ek usuli şartların varlığı, yargılamanın basit bir usulle geçiştirilmemesini gerektirmektedir. (barandogan.av.tr/blog/mevzuat/cmk-madde-251-basit-yargilama-usulu.html)