Bir davanın görülmekte olduğu mahkemenin, HMK m.2 uyarınca 'görevli' olup olmadığı, HMK m.114 uyarınca bir 'dava şartı'dır. Görev kuralının dava şartı olmasının, yargılamanın hangi aşamasına kadar ileri sürülebileceği ve mahkeme tarafından dikkate alınabileceği anlamına geldiğini açıklayınız.

Bir kuralın 'dava şartı' olması, mahkemenin davanın esasına girebilmesi için varlığı veya yokluğu zorunlu olan koşullardan biri olduğu anlamına gelir. HMK m.115'e göre mahkeme, dava şartlarının varlığını, 'yargılamanın her aşamasında kendiliğinden (re'sen)' araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını yargılama bitene kadar her zaman ileri sürebilirler. Görev kuralının bir dava şartı olmasının somut sonuçları şunlardır: 1) **Re'sen Dikkate Alınma:** Mahkeme, taraflar itiraz etmese bile, dosyanın kendisine geldiği ilk andan, hüküm verene kadarki her aşamada görevli olup olmadığını kendiliğinden incelemek zorundadır. 2) **Sürekli İleri Sürülebilme:** Taraflar, cevap dilekçesi süresini kaçırmış olsalar bile, yargılamanın sonuna kadar (hüküm kesinleşinceye kadar) mahkemenin görevsiz olduğunu iddia edebilirler. Bu, bir ilk itiraz değildir. 3) **Sonuç:** Mahkeme, görevsiz olduğunu tespit ederse, davanın esasına girmeden, 'görevsizlik nedeniyle davanın usulden reddine' karar verir ve dosyayı, talep halinde görevli mahkemeye gönderir. Bu, görev kurallarının kamu düzenine ilişkin olmasının doğal bir sonucudur (asliye-hukuk-mahkemesi-gorevleri).