3628 sayılı Kanun kapsamında haksız mal edinme suçuna ilişkin bir davada, sanığın ve kanuni yakınlarının banka hesaplarındaki 'işlem hacmi' ile 'net mal varlığı' arasındaki fark nedir? Bilirkişi raporlarında sadece hesaplara yatan para tutarlarının toplanarak bir sonuca ulaşılmasının yanıltıcı olmasının sebebi nedir?
Cevap: 'İşlem hacmi' ile 'net mal varlığı' arasındaki fark, paranın hareketliliği ile ilgilidir. - **Net Mal Varlığı:** Bir kişinin belirli bir andaki veya dönem sonundaki toplam varlıklarından (taşınır, taşınmaz, nakit, alacak) borçlarının çıkarılmasıyla bulunan gerçek zenginlik düzeyidir. - **İşlem Hacmi:** Belirli bir dönemde bir veya birden fazla hesaba giren ve çıkan paranın toplamıdır. Bu, aynı paranın farklı hesaplar arasında defalarca hareket etmesiyle (örneğin, bir hesaptan kredi çekip diğer hesaba yatırmak, oradan başka bir yere transfer etmek) suni olarak çok yüksek görünebilir. Sadece hesaplara yatan para tutarlarının (girişlerin) toplanarak bir sonuca ulaşılması şu yüzden yanıltıcıdır: Metindeki bilirkişi raporu eleştirisinde de belirtildiği gibi, sanık aynı parayı bankalar arasındaki hesapları arasında hareket ettirmiş olabilir. Örneğin, A bankasından çektiği 100.000 TL krediyi B bankasındaki hesabına, oradan da C bankasındaki hesabına aktarabilir. Eğer bilirkişi her hesaba giren parayı ayrı ayrı toplarsa (100.000 + 100.000 = 200.000 TL), sanığın 200.000 TL'lik bir gelir elde ettiğini düşünebilir. Oysa gerçekte ortada sadece 100.000 TL'lik bir borçlanma vardır. Bu hesaplama yöntemi, sanığın net mal varlığındaki artışı değil, sadece hesaplarındaki para trafiğinin yoğunluğunu gösterir. Doğru bir analiz için, mükerrer kayıtların ayıklanması ve paranın kaynağının (kredi mi, maaş mı, satış geliri mi) ve nihai akıbetinin (yatırım mı, harcama mı) tespit edilmesi gerekir. (Kaynak: barandogan.av.tr/blog/ceza-hukuku/haksiz-mal-edinme-sucu-cezasi.html)