HMK m. 2 uyarınca Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 'genel görevli mahkeme' olmasının anlamı nedir? Bir davanın Sulh Hukuk Mahkemesi'nde mi yoksa Asliye Hukuk Mahkemesi'nde mi görüleceği nasıl belirlenir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #192647

Cevap: Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 'genel görevli mahkeme' olması, özel hukuk uyuşmazlıklarında, kanunla açıkça başka bir mahkemenin (sulh hukuk, aile, iş, ticaret vb. özel mahkemeler) görevli kılınmadığı bütün dava ve işlere bakmakla görevli olduğu anlamına gelir. Bu, bir 'asli görev' kuralıdır. Bir davanın Sulh Hukuk Mahkemesi'nde mi yoksa Asliye Hukuk Mahkemesi'nde mi görüleceği şu şekilde belirlenir: 1. Öncelikle davanın konusuna bakılır ve kanunlarda bu dava türü için özel olarak Sulh Hukuk Mahkemesi'nin görevli kılındığına dair bir hüküm olup olmadığı araştırılır. HMK m. 4, Sulh Hukuk Mahkemelerinin görevlerini saymıştır (örneğin, kira ilişkisinden doğan davalar, ortaklığın giderilmesi davaları, zilyetliğin korunması davaları vb.). 2. Eğer dava, HMK m. 4'te veya diğer özel kanunlarda sayılan ve Sulh Hukuk Mahkemesi'nin görev alanına giren işlerden biri ise, dava Sulh Hukuk Mahkemesi'nde açılır. 3. Eğer dava konusu uyuşmazlık için herhangi bir kanunda özel bir görevli mahkeme (Sulh Hukuk dahil) belirtilmemişse, o zaman genel görev kuralı işler ve davaya bakmakla görevli mahkeme *Asliye Hukuk Mahkemesi* olur. Kısacası, Asliye Hukuk Mahkemesi'nin görevi istisna değil, kuraldır; diğer mahkemelerin görevi ise istisnadır. (Kaynak: kadimhukuk.com.tr/makale/asliye-hukuk-mahkemesi-gorevleri/)