5271 sayılı CMK'da yer almayan 'önleyici tedbirler' ile CMK'da düzenlenen 'koruma tedbirleri' arasındaki temel amaç ve uygulama zamanı farkı nedir? PVSK m. 4/A'da düzenlenen 'durdurma' yetkisi bu iki kategoriden hangisine daha yakındır?
Cevap: Önleyici tedbirler ile koruma tedbirleri arasındaki temel fark, amaçları ve uygulama aşamalarıdır. - **Önleyici Tedbirler:** Henüz işlenmiş bir suç şüphesi yoktur. Amaç, gelecekte işlenmesi muhtemel bir suçu veya ortaya çıkması olası bir tehlikeyi *önlemektir*. Kamu düzeni ve güvenliğinin sağlanmasına yöneliktir. Genellikle idari niteliktedirler ve PVSK gibi kanunlarda düzenlenirler. - **Koruma Tedbirleri:** Ortada işlenmiş bir suç şüphesi vardır. Amaç, işlenmiş olan suçla ilgili delillerin toplanmasını, şüpheli/sanığın kaçmasının engellenmesini ve ceza muhakemesinin sağlıklı bir şekilde yürütülerek maddi gerçeğe ulaşılmasını *sağlamaktır*. Adli niteliktedirler ve CMK'da düzenlenirler (yakalama, gözaltı, tutuklama, arama vb.). PVSK m. 4/A'da düzenlenen 'durdurma' yetkisi, her iki kategoriye de hizmet edebilen melez bir yapıya sahiptir. Durdurmanın amaçları arasında 'suç veya kabahatin işlenmesini önlemek' ve 'mevcut veya muhtemel bir tehlikeyi önlemek' gibi önleyici nitelikte amaçlar bulunurken; 'suç işlendikten sonra kaçan failleri yakalamak' ve 'hakkında yakalama emri olan kişileri tespit etmek' gibi adli ve koruma tedbirine hazırlık niteliğinde amaçlar da bulunmaktadır. Bu nedenle durdurma, hem önleme hem de adli amaçlarla kullanılabilen bir kolluk yetkisidir. (Kaynak: oner.av.tr/durdurma-yakalama-ve-gozaltina-alma/)