Yabancı uyruklu bir tutuklunun veya hükümlünün, adını bildirdiği üç kişiden biri tarafından ziyaret edilebilmesi için, ceza infaz kurumu yönetiminin başvurabileceği bir denetim mekanizması var mıdır? Bu mekanizma, tutuklunun yakınları için de uygulanabilir mi?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #191800

Evet, ceza infaz kurumu yönetiminin başvurabileceği bir denetim mekanizmasi vardır. Hükümlü ve Tutukluların Ziyaret Edilmeleri Hakkında Yönetmelik'in 9. maddesinin 2. fıkrası, bu durumu düzenler. Metinde de belirtildiği gibi, ceza infaz kurumu yönetimi, 'gerekli görmesi halinde', tutuklunun veya hükümlünün adını bildirdiği üç kişi hakkında, 'ziyarette bulunmalarında sakınca bulunup bulunmadığı konusunda kolluk aracılığıyla araştırma yaptırır.' Bu bir nevi güvenlik soruşturmasıdır. Eğer bu araştırma sonucunda ziyaretçinin, kurum güvenliği veya hükümlü üzerinde olumsuz bir etki yaratacağı gibi sakıncalı bir durumu tespit edilirse, 'ziyaret izni verilmez ve yeni ziyaretçinin bildirilmesi istenir.' Bu denetim mekanizması, kural olarak tutuklunun veya hükümlünün yakınları (eşi, anne-babası, çocukları gibi kanunda sayılan hısımları) için uygulanamaz. Metinde bu ayrım net bir şekilde yapılmıştır: 'Bu kolluk araştırması ve sakınca olup olmadığının incelenmesi yöntemi... sadece tutuklu veya hükümlü tarafından adı bildirilen üç ziyaretçi yönünden geçerli olup, tutuklu veya hükümlünün yakınları yönünden tatbik edilemez.' Yakınların ziyaret hakkı, daha temel ve sorgusuz bir hak olarak kabul edilmiştir. Bu kuralın tek istisnası, ziyaret edecek yakının kendisinin de başka bir ceza infaz kurumunda tutuklu veya hükümlü olmasıdır; bu durumda C. başsavcılığının yazılı izni gerekir (Yönetmelik m. 9/3).