TCK m. 264'te düzenlenen 'Özel İşaret ve Kıyafetleri Usulsüz Kullanma' suçu ile TCK m. 158/1-d'de düzenlenen 'kamu kurum ve kuruluşlarının araç olarak kullanılması suretiyle nitelikli dolandırıcılık' suçu arasındaki ilişkiyi, sanığın jandarma üniforması giyerek bir benzin istasyonundan para ödemeden mazot aldığı bir senaryo üzerinden açıklayınız. Bu durumda hangi suç oluşur ve görevli mahkeme neresidir?

Bu senaryoda, sanığın eylemleri hem özel işaret ve kıyafetleri usulsüz kullanma (TCK m. 264) hem de dolandırıcılık (TCK m. 157) suçlarının unsurlarını barındırmaktadır. Ancak, TCK m. 158/1-d, 'Kamu kurum ve kuruluşlarının... araç olarak kullanılması suretiyle' dolandırıcılık işlenmesini nitelikli hal olarak düzenlemiştir. Yargıtay'a göre, bu nitelikli halin oluşması için kurumun sadece isminin kullanılması yeterli olmayıp, 'maddi varlığının' kullanılması gerekmektedir. Kamu kurumuna ait üniforma, kimlik belgesi, araç gibi unsurlar bu 'maddi varlık' kapsamındadır. Sanığın jandarma üniforması giyerek mağdurda güven oluşturması ve bu sayede haksız bir menfaat elde etmesi, eylemin TCK m. 158/1-d'deki nitelikli dolandırıcılık suçunu oluşturmasına neden olur. Bu durumda, özel işaret ve kıyafetleri usulsüz kullanma suçu (TCK m. 264), nitelikli dolandırıcılık suçunun bir unsuru haline gelir ve 'bileşik suç' (mürekkep suç) veya 'tüketen-tükenen norm ilişkisi' gereği fail sadece daha ağır olan nitelikli dolandırıcılık suçundan cezalandırılır. Ayrıca TCK m. 264'ten ceza verilmez. Yargıtay 15. Ceza Dairesi'nin E: 2014/21990 sayılı kararında da belirtildiği gibi, bu durumda eylemin TCK m. 158/1-d'yi oluşturup oluşturmayacağına ilişkin delilleri takdir etme görevi, cezasının üst sınırı nedeniyle 'Ağır Ceza Mahkemesi'ne aittir. Asliye Ceza Mahkemesi'nin görevsizlik kararı vererek dosyayı Ağır Ceza Mahkemesi'ne göndermesi gerekir.