CMK'da yer alan 'Zorunlu müdafilik' sisteminin, hukuk devleti ve insan hakları anlayışımızdaki değişim ve gelişime paralel olarak, 1412 sayılı CMUK'a göre nasıl daha detaylı ve daha geniş kapsamlı düzenlendiği açıklanmıştır?

5271 sayılı CMK, zorunlu müdafilik sistemini, hukuk devleti ve insan hakları anlayışımızdaki değişim ve gelişime paralel olarak ve AİHM'in kararlarının etkisiyle 1412 sayılı CMUK'a göre çok daha detaylı ve geniş kapsamlı düzenlemiştir. CMUK'ta zorunlu müdafilik sadece sınırlı hallerde (sanığın gözlem altına alınması, küçük, sağır/dilsiz, malul olması) kabul edilmişken, CMK bu kapsamı önemli ölçüde genişletmiştir. CMK'daki genişleme, özellikle: * **Suçun Ciddiyeti:** Alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda (CMK 150/3) zorunlu müdafi atanması. * **Koruma Tedbirleri:** Tutuklama talebiyle mahkemeye sevk edilme (CMK 101/3) gibi aşamalarda müdafi zorunluluğu. * **Yargılama Usulü:** Sanığın yokluğunda duruşma yapılması (CMK 204/1) veya kaçak sanık hakkında duruşma yapılması (CMK 247/4) gibi hallerde müdafi zorunluluğu. Bu değişiklikler, adil yargılanma hakkını ve savunma hakkını daha etkin bir şekilde güvence altına almayı hedeflemiştir. (Yargıtay Ceza Genel Kurulu 2018/441 E., 2020/468 K., CMK Madde 150)