CMK Madde 150'de müdafi seçimi ve atanmasının temel esasları nelerdir? Şüpheli veya sanığın 'kendisini savunamayacak derecede malul veya sağır ve dilsiz' olması hallerinde müdafi görevlendirilmesi nasıl farklılaşır?

CMK Madde 150, müdafi seçimi ve atanmasının temel esaslarını belirler. Kural olarak (m.150/1), şüpheli veya sanıktan kendisine bir müdafi seçmesi istenir. Eğer müdafi seçemeyecek durumda olduğunu beyan ederse, istemi halinde bir müdafi görevlendirilir. Ancak, maddenin ikinci fıkrasında (m.150/2) özel durumlar için zorunlu müdafilik öngörülür. Buna göre, müdafii bulunmayan şüpheli veya sanık; 'çocuk, kendisini savunamayacak derecede malul veya sağır ve dilsiz ise', onların 'istemi aranmaksızın' bir müdafi görevlendirilir. Bu hallerde, kişilerin özel durumları (yaş, fiziksel/zihinsel engel) nedeniyle savunma haklarını etkin kullanamayacakları varsayılır ve devlet, savunma hakkının güvencesi olarak müdafi atanmasını zorunlu kılar. (CMK Madde 150/1, CMK Madde 150/2, CMK Madde 150 Gerekçesi)