Bir sanık hakkında verilen mahkumiyet hükmünde, sanığa atılı suçun hukuki niteliği (vasfı) yanlış belirlenmiş ve bu nedenle olması gerekenden daha ağır bir ceza verilmiştir. Karar kesinleşmiştir. Bu durum, CMK m. 309 kanun yararına bozma yoluyla düzeltilebilir mi? Düzeltilirse süreç nasıl işler?

Evet, bu durum tipik bir kanun yararına bozma nedenidir. Suçun vasfının yanlış belirlenmesi, maddi hukuka ilişkin açık bir 'hukuka aykırılık' halidir ve hükmün esasını doğrudan etkiler. Süreç şu şekilde işler: 1. Adalet Bakanlığı, bu hukuka aykırılığı tespit ederek, kanun yararına bozma talebini Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na iletir. 2. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı, talebi ilgili Yargıtay ceza dairesine gönderir. 3. Yargıtay dairesi, inceleme sonunda suç vasfının gerçekten hatalı olduğunu tespit ederse, kararı CMK m. 309 uyarınca bozar. 4. Bozma sonrası uygulanacak fıkra, CMK m. 309/4-d'dir. Çünkü bu hukuka aykırılık, sanığa 'daha hafif bir cezanın verilmesini' gerektirmektedir. 5. Yargıtay dairesi, yeniden yargılama için dosyayı yerel mahkemeye göndermez. Bunun yerine, doğru suç vasfına (örneğin, yağma yerine hırsızlık) göre, TCK'daki ilgili ceza maddesini uygular, temel cezayı belirler, gerekli artırım ve indirimleri yapar ve sonuç cezayı 'doğrudan kendisi hükmederek' kararı düzeltir. Bu, sanığın hukuka aykırı olarak fazladan ceza çekmesini önleyen, hızlı ve etkin bir çözüm yoludur.