5271 sayılı CMK m. 150/3 uyarınca, 'alt sınırı beş yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda' zorunlu müdafilik öngörülmüştür. Suçun temel ceza alt sınırı 4 yıl hapis iken, TCK m. 43 (zincirleme suç) hükümlerinin uygulanmasıyla cezanın alt sınırının 5 yılı aşması durumunda, zorunlu müdafilik devreye girer mi?
Hayır, devreye girmez. Zorunlu müdafiliğin gerekip gerekmediği, sanığa 'isnat edilen suçun' kanuni tanımındaki ceza haddine göre belirlenir. TCK m. 43'teki zincirleme suç hükümleri, bir ceza artırım nedenidir, ancak suçun 'kanuni tanımını' veya 'nitelikli halini' değiştirmez. Zincirleme suç, birden fazla suçun tek bir ceza ile cezalandırılmasına yönelik bir 'içtima' (toplanma) ve 'cezayı ağırlaştırma' kuralıdır. Yargıtay'ın yerleşik uygulamasına göre, CMK m. 150/3'teki kriter, suçun kanunda tanımlanan 'temel' veya (eğer varsa) 'nitelikli halinin' ceza alt sınırına göre değerlendirilir. TCK m. 43 gibi genel hükümlerde yer alan ve cezanın infaz rejimini veya miktarını etkileyen ağırlaştırıcı nedenler, bu hesaplamada dikkate alınmaz. Dolayısıyla, suçun temel ceza alt sınırı 5 yılı aşmıyorsa, zincirleme suç hükümleri uygulansa bile CMK m. 150/3'e dayalı bir zorunlu müdafilik durumu oluşmaz. (Not: Bu yorum, YCGK'nin nitelikli halleri hesaba katmaya yönelik son içtihadından (2022/439 K.) farklıdır, çünkü zincirleme suç bir nitelikli hal değil, bir içtima kuralıdır.)