5271 sayılı CMK m. 150/3 uyarınca zorunlu müdafilik gerektiren bir suçtan yargılanan sanık, duruşmalara katılmamakta ve kaçak durumdadır. Mahkeme, sanığın yokluğunda, atanan zorunlu müdafiin katılımıyla yargılamaya devam ederek mahkumiyet kararı verebilir mi? Bu durumu CMK m. 247 (kaçaklar hakkında yargılama) ile birlikte değerlendiriniz.
Evet, verebilir. Ancak belirli usullere uymak kaydıyla. Bu durum, CMK'daki iki zorunlu müdafilik halinin birleştiği bir örnektir. 1. **CMK m. 150/3 Zorunluluğu:** Sanığın yargılandığı suçun ceza haddi, en baştan itibaren zorunlu müdafiliği gerektirmektedir. 2. **CMK m. 247/4 Zorunluluğu:** Sanığın kaçak olduğuna karar verildikten sonra, hakkında duruşma yapılabilmesi için de müdafi bulunması zorunludur. Bu fıkra, 'Kaçak sanık hakkında kovuşturma yapılabilir. Ancak, daha önce sorgusu yapılmamış ise, mahkûmiyet kararı verilemez.' der. Ayrıca, 'Duruşmada sanığın müdafii bulunur.' hükmü amirdir. Mahkemenin izlemesi gereken yol şudur: - Öncelikle sanığın usulüne uygun olarak duruşmaya davet edilmesi, gelmemesi halinde hakkında yakalama kararı çıkarılması ve buna rağmen bulunamaması halinde CMK m. 247'deki usule göre 'kaçak' olduğuna karar verilmesi gerekir. - Kaçak kararı verildikten sonra, eğer sanığın daha önce sorgusu yapılmışsa, atanan zorunlu müdafiin katılımıyla yargılamaya yokluğunda devam edilebilir ve mahkumiyet kararı verilebilir. - Eğer sanığın daha önce hiç sorgusu yapılmamışsa, yine müdafi katılımıyla yargılamaya devam edilebilir, deliller toplanabilir, tanıklar dinlenebilir; ancak yargılama sonunda 'mahkumiyet' kararı verilemez. Sadece davanın durmasına veya beraat gibi diğer kararlar verilebilir. Mahkumiyet kararı verilebilmesi için sanığın yakalanıp sorgusunun yapılması beklenir. Sonuç olarak, daha önce sorgusu yapılmış kaçak bir sanık hakkında, zorunlu müdafiin katılımıyla yokluğunda yargılama yapılarak mahkumiyet hükmü kurulması hukuken mümkündür.