Etkin pişmanlık ve gönüllü vazgeçme kurumları arasındaki temel farkları, suçun tamamlanma aşaması ve hukuki sonuçları bakımından karşılaştırmalı olarak analiz ediniz.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #189294

Etkin pişmanlık (TCK m. 168 vb.) ve gönüllü vazgeçme (TCK m. 36) arasındaki temel farklar şunlardır: 1. **Uygulanma Zamanı (Suçun Aşaması):** - **Gönüllü Vazgeçme:** Suç 'tamamlanmadan' önce, yani hazırlık veya icra hareketleri aşamasındayken uygulanır. Fail, icra hareketlerinden kendi iradesiyle vazgeçer veya suçun tamamlanmasını/neticenin gerçekleşmesini kendi çabasıyla önler. - **Etkin Pişmanlık:** Suç 'tamamlandıktan sonra' uygulanır. Fail, suç işlendikten sonra pişmanlık duyarak suçun yarattığı zararı gidermeye çalışır. 2. **Hukuki Sonuçları:** - **Gönüllü Vazgeçme:** Fail, teşebbüsten dolayı cezalandırılmaz (TCK m. 36/1). Yani, fiil suç teşkil etmiyorsa tamamen cezasız kalır. Eğer o ana kadarki eylemleri başka bir tamamlanmış suç oluşturuyorsa (örneğin, adam öldürmeye teşebbüsten vazgeçerken yaralama suçunu işlemişse) sadece o suçtan cezalandırılır. - **Etkin Pişmanlık:** Suç işlenmiş olduğu için fail cezalandırılır, ancak cezasında kanunda öngörülen oranlarda (örneğin TCK m. 168'de 2/3'e veya 1/2'ye kadar) indirim yapılır. Bazı özel durumlarda (örneğin TCK m. 168/5) cezasızlık hali de öngörülebilir. 3. **Amacı:** - **Gönüllü Vazgeçme:** Faili, suç yolunda ilerlemekten caydırarak suçun işlenmesini en baştan önlemeyi amaçlar. - **Etkin Pişmanlık:** Suç işlendikten sonra faili, mağdurun zararını gidermeye ve topluma yeniden kazandırılmaya teşvik etmeyi amaçlar. Özetle, gönüllü vazgeçme suçu önleyici bir cezasızlık sebebi iken, etkin pişmanlık suç işlendikten sonra zararı giderici bir ceza indirimi nedenidir.