Bir hırsızlık olayında, çalınan malın değeri (örneğin 15 TL) çok azdır. Sanığın yakalanması üzerine soruşturma aşamasında malı iade ettiği anlaşılmıştır. Bu durumda mahkeme, TCK m. 145 (kullanma hırsızlığı hariç malın değerinin azlığı) ile TCK m. 168 (etkin pişmanlık) hükümlerini birlikte uygulayabilir mi? Bu iki kurumun bir arada uygulanmasının hukuki dayanağını ve olası sonuçlarını tartışınız.
Evet, uygulayabilir. TCK m. 145 ve TCK m. 168, farklı hukuki niteliklere sahip ve birbirini dışlamayan iki ayrı kurumdur. 1. **TCK m. 145:** Suçun işlendiği andaki bir duruma, yani çalınan malın 'değerinin azlığına' odaklanan bir ceza indirimi nedenidir. Suçun temel cezasının belirlenmesinde rol oynar ve mahkemenin takdirine bağlı olarak cezanın tamamen kaldırılmasına veya indirilmesine olanak tanır. 2. **TCK m. 168:** Suç tamamlandıktan sonra failin gösterdiği 'pişmanlık ve zararı giderme' iradesine odaklanan şahsi bir ceza indirimi nedenidir. Belirlenen ceza üzerinden oransal bir indirim yapılmasını sağlar. Uygulamada mahkeme, öncelikle TCK m. 141-142'ye göre temel cezayı belirler. Sonra, malın değerinin azlığını dikkate alarak TCK m. 145 uyarınca bir indirim yapabilir veya cezadan vazgeçebilir. Eğer indirim yapmayı tercih ederse, ortaya çıkan ceza üzerinden, soruşturma aşamasındaki iade nedeniyle TCK m. 168/1 uyarınca (örneğin 2/3'e kadar) bir indirim daha yapar. İki kurumun amacı ve odaklandığı noktalar farklı olduğu için birlikte uygulanmalarında hukuki bir engel yoktur. Yargıtay 2. CD 2015/1737 E., 2018/169 K. sayılı kararında da bu iki maddenin birlikte tartışılması gerektiğine işaret edilmiştir.