HMK Madde 240/2, tanık listesi verildikten sonra 'ikinci bir liste verilemez' kuralını getirmektedir. Bu kuralın amacı nedir ve bu kuralın istisnaları, sağlanan metinlerdeki Yargıtay kararlarına göre neler olabilir?

HMK m. 240/2'deki 'ikinci tanık listesi verilemez' kuralının temel amacı, HMK m. 30'da düzenlenen 'usul ekonomisi' ilkesi gereğince davaların makul sürede ve gereksiz yere uzatılmadan sonuçlandırılmasını sağlamaktır. Tarafların yargılamanın her aşamasında yeni tanıklar bildirmesinin önüne geçerek, delillerin belirli bir aşamada toplanıp tartışılmasını hedefler. Ancak bu kural mutlak değildir. Yargıtay kararlarından ve HMK sistematiğinden çıkan istisnalar şunlardır: 1) **Islah:** HMK m. 176 uyarınca, taraflardan biri davasını veya savunmasını ıslah ederek yeni vakıalar ileri sürerse, bu yeni vakıaları ispat için yeni tanıklar gösterebilir. Yargıtay 2. HD'nin 2014/21030 E. sayılı kararı bu durumu açıkça belirtir. Bu durum, ikinci bir tanık listesi yasağının ihlali sayılmaz. 2) **Karşı Tarafın Açık Muvafakati:** Taraflardan biri, ikinci bir tanık listesi sunmak istediğinde, karşı taraf buna açıkça muvafakat ederse, mahkeme bu tanıkları dinleyebilir (HMK m. 141/2). 3) **Sonradan Doğan veya Öğrenilen Delil:** HMK m. 145 uyarınca, bir delilin sonradan ileri sürülmesi yargılamayı geciktirme amacı taşımıyorsa veya tarafın kusurundan kaynaklanmıyorsa, mahkeme o delilin sonradan gösterilmesine izin verebilir. Bu kural kıyasen tanık delili için de uygulanabilir.