5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu'nun (ÇKK) amacı ve kapsamı dikkate alındığında, hakkında 'yaş küçüklüğü nedeniyle kovuşturmaya yer olmadığı kararı' verilen 12 yaşından küçük bir çocuk için güvenlik tedbiri kararı vermeye hangi mahkeme görevlidir? Bu konuda çocuk mahkemesi olmayan yerlerdeki görev dağılımını, ÇKK Geçici m. 1 ve ilgili Yönetmelik hükümlerini esas alarak açıklayınız. (YHGK, 2017/2447 E. sayılı karar)

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #186179

Hukuk Genel Kurulu'nun 2017/2447 E. sayılı kararında da analiz edildiği üzere, hakkında 'kovuşturmaya yer olmadığı kararı' verilen 12 yaşından küçük bir çocukla ilgili güvenlik tedbiri kararı vermeye görevli mahkeme, ceza mahkemesi değil, hukuk mahkemesidir. Görev dağılımı şöyledir: 1) Asıl Görevli Mahkeme: ÇKK m. 26 uyarınca asıl görevli mahkeme 'çocuk mahkemesi'dir. Çocuk hâkimi, hakkında kovuşturma başlatılmamış suça sürüklenen çocuklar hakkında tedbir kararı verir. 2) Çocuk Mahkemesi Olmayan Yerlerde: ÇKK Geçici m. 1/4 ve Çocuk Koruma Kanununa Göre Verilen Koruyucu ve Destekleyici Tedbir Kararlarının Uygulanması Hakkındaki Yönetmelik'in 8. maddesi uyarınca görev dağılımı şu şekildedir: a) Aile mahkemesi varsa, görevli mahkeme 'aile mahkemesi'dir. b) Aile mahkemesi de kurulmamışsa, görevli mahkeme 'asliye hukuk mahkemesi'dir (aile mahkemesi sıfatıyla). Gerekçe, 12 yaşından küçük çocuk hakkında ceza kovuşturması yapılamayacağı (TCK m. 31/1) ve hakkında 'kovuşturmaya yer olmadığı' kararı verildiği için, bu çocuğun artık ceza yargılamasının bir süjesi olmaktan çıkmasıdır. Bu durumda çocuk, 'suça sürüklenen çocuk' statüsünden ziyade, kanunun koruma şemsiyesi altındaki 'korunma ihtiyacı olan çocuk' kapsamında değerlendirilir ve hakkındaki tedbir kararları, ceza mahkemesi tarafından değil, uzmanlaşmış hukuk mahkemeleri olan çocuk/aile/asliye hukuk mahkemeleri tarafından verilir.