Bir kamu görevlisi hakkında, göreviyle ilgili bir suçtan dolayı ceza soruşturması yürütülmektedir. Bu kamu görevlisinin, aynı olayla ilgili olarak bir hukuk mahkemesinde tanık olarak dinlenmesi istenmektedir. Bu durumda HMK m. 242 (tanıklığın izne bağlı olması) ile CMK m. 48 (kendini suçlamaktan çekinme hakkı) nasıl bir arada uygulanır?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #185575

Bu durumda her iki kural da sırasıyla ve bir arada uygulanır. İlk olarak, HMK m. 242 işletilir. Mahkeme, kamu görevlisinin bağlı olduğu makamdan, görevi gereği sır olarak saklamak zorunda olduğu hususlarda tanıklık yapması için yazılı izin ister. İzin verilirse, kamu görevlisi tanık olarak dinlenmek üzere mahkemeye davet edilir. İkinci olarak, tanıklık sırasında CMK m. 48 (ve HMK m. 226/c) devreye girer. Kamu görevlisine, tanıklık yapma izni verilmiş olsa bile, kendisine sorulan ve cevap vermesi halinde devam eden ceza soruşturmasında kendisini 'suçlu durumuna düşürebilecek' nitelikteki sorulara cevap vermekten çekinme hakkı olduğu hatırlatılır. Tanık, bu hakkını kullanarak ilgili soruları cevapsız bırakabilir. Özetle, HMK m. 242 tanıklık yapabilmenin ön şartını (idari izin), CMK m. 48 ise tanıklık sırasındaki kişisel güvenceyi (cevap vermeme hakkı) düzenler. Biri diğerini ortadan kaldırmaz.