Bir delilin, CMK m. 217 uyarınca 'hükme esas alınabilmesi' için geçmesi gereken aşamaları, 'ortaya koyma', 'tartışma' ve 'değerlendirme' kavramları üzerinden açıklayınız.

Bir delilin hükme esas alınabilmesi için şu üç temel aşamadan geçmesi gerekir: 1) Ortaya Koyma (CMK m. 206 vd.): Bu, delilin duruşma salonuna getirilerek tarafların ve mahkemenin bilgisine sunulmasıdır. Tanıkların dinlenmesi, bilirkişi raporlarının, belgelerin ve tutanakların okunması (CMK m. 209), ses veya görüntü kayıtlarının izletilmesi (CMK m. 209/2) bu aşamayı oluşturur. Ortaya konulmayan bir delil yok hükmündedir. 2) Tartışma (CMK m. 216): Delil ortaya konulduktan sonra, taraflara (katılan, savcı, sanık, müdafii) bu delile karşı diyeceklerinin sorulması ve delilin doğruluğu, güvenilirliği ve ispat gücü üzerine beyanda bulunma imkanının tanınmasıdır. Bu, yüz yüzelik, silahların eşitliği ve çelişmeli yargılama ilkelerinin gereğidir. Tartışılmayan bir delil de hükme esas alınamaz. 3) Değerlendirme (CMK m. 217): Tüm deliller ortaya konulup tartışıldıktan sonra, mahkeme, bu delilleri vicdani kanaatine göre serbestçe takdir eder. Hangi delile neden üstünlük tanıdığını, deliller arasındaki çelişkileri nasıl giderdiğini gerekçeli kararında açıklayarak maddi gerçeğe ulaşır. Bu aşamada mahkeme, sadece hukuka uygun delilleri değerlendirebilir.