Anayasa m. 116'ya göre, TBMM'nin veya Cumhurbaşkanı'nın seçimleri yenileme (erken seçim) kararı alması arasındaki temel fark nedir? Cumhurbaşkanı'nın üçüncü kez aday olabilmesi hangi senaryoda mümkündür?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #185421

Anayasa m. 116'ya göre erken seçim kararı iki şekilde alınabilir: 1) TBMM Kararı: Meclis, üye tamsayısının beşte üç çoğunluğuyla (360 milletvekili) seçimlerin yenilenmesine karar verebilir. 2) Cumhurbaşkanı Kararı: Cumhurbaşkanı, herhangi bir şarta bağlı olmaksızın, tek başına seçimlerin yenilenmesine karar verebilir. Her iki halde de TBMM genel seçimi ile Cumhurbaşkanlığı seçimi birlikte yapılır. Cumhurbaşkanı'nın üçüncü kez adaylığı ise Anayasa m. 116'nın üçüncü fıkrasında düzenlenen çok özel bir senaryoya bağlıdır: 'Cumhurbaşkanının ikinci döneminde Meclis tarafından seçimlerin yenilenmesine karar verilmesi halinde, Cumhurbaşkanı bir defa daha aday olabilir.' Dolayısıyla, Cumhurbaşkanı'nın kendisi erken seçim kararı alırsa veya seçimler normal zamanında yapılırsa, anayasal kural olan 'en fazla iki defa seçilme' (Anayasa m. 101) kuralı işler. Üçüncü kez adaylık, sadece ve sadece ikinci dönemindeyken Meclis'in erken seçim kararı almasıyla mümkündür. (Not: İlgili makalede yazar, yeni yönetim sistemine geçiş nedeniyle mevcut Cumhurbaşkanı'nın aday olabileceğine dair farklı bir görüş belirtse de, anayasanın lafzı bu şekildedir.)