Emniyet teşkilatında 'zamandışı atama' sebepleri arasında sayılan 'yetkili amirin teklifi' ve 'idari tahkikatlar kapsamında müfettişlerce birim değişikliği yapılmasının teklif edilmesi' halleri, idarenin takdir yetkisini nasıl şekillendirir ve bu tür atamalara karşı iptal davası açılabilir mi?

Bu iki atama sebebi, idarenin takdir yetkisini kullandığı ancak bu yetkinin belirli usul ve amaçlarla sınırlandığı durumları ifade eder. 'Yetkili amirin teklifi' (Yönetmelik m. 34'e atıfla) ve 'müfettiş teklifi' (Yönetmelik m. 19/i), idareye genel atama dönemi dışında personelin yerini değiştirme esnekliği tanır. Bu teklifler genellikle hizmetin daha etkin yürütülmesi, personelin veriminin artırılması veya bir soruşturmanın selameti gibi 'kamu yararı' ve 'hizmet gerekleri'ne dayanmalıdır. Ancak bu yetki sınırsız değildir. Bu tür bir atamaya karşı iptal davası açılabilir. İdari yargı denetiminde mahkeme, şu hususları inceler: 1) Yetki ve Şekil Unsuru: Teklifin gerçekten yetkili amir veya usulüne uygun görevlendirilmiş bir müfettiş tarafından yapılıp yapılmadığı. 2) Sebep Unsuru: Atamaya gerekçe gösterilen sebebin (performans düşüklüğü, soruşturma konusu vb.) gerçek ve hukuken geçerli olup olmadığı. Mahkeme, idarenin gösterdiği sebebin arkasında, gizli bir 'cezalandırma' veya 'keyfi' bir amaç olup olmadığını araştırır. 3) Amaç Unsuru: Atamanın gerçekten kamu yararı ve hizmet gereklerine mi hizmet ettiği, yoksa personeli yıldırma, sürgüne gönderme gibi hukuka aykırı bir amaçla mı yapıldığı. Eğer mahkeme, atamanın hukuka uygun bir sebebe dayanmadığını veya amaç unsuru yönünden sakat olduğunu tespit ederse, takdir yetkisinin kötüye kullanıldığına karar vererek atama işlemini iptal edebilir.