Beraat eden ve kendisini vekil ile temsil ettiren sanık yararına Hazine aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesinin yasal dayanakları nelerdir? Bu uygulamanın CMK'da açıkça yazmadığı yönündeki eleştiriye karşı metinde sunulan argümanları sistematik olarak açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #184528

Metin, Hazine aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesinin birden fazla yasal dayanağı olduğunu ve bu uygulamanın kanunsuz olduğu yönündeki eleştirinin yersiz olduğunu savunmaktadır. Yasal dayanaklar sistematik olarak şunlardır: 1) CMK'daki Genel Düzenlemeler: CMK m. 324/1, 'avukatlık ücretleri'nin 'yargılama giderleri'nden sayılacağını açıkça belirtir. CMK m. 327/1-2 ise, hakkında 'beraat' kararı verilen kişinin sadece kendi kusurundan doğan giderlerden sorumlu olacağını, bunun dışındaki giderlerin ve önceden ödemek zorunda kaldığı masrafların Devlet Hazinesi tarafından karşılanacağını hükme bağlar. Avukatlık ücreti bir yargılama gideri olduğuna göre, bu genel hükümler beraat eden sanığın vekalet ücretinin Hazinece karşılanmasının temelini oluşturur. 2) Avukatlık Kanunu ve TBB Tarifesi: 1136 sayılı Avukatlık Kanunu m. 168 ve 169, yargı mercilerince karşı tarafa yüklenecek avukatlık ücretinin, TBB tarafından hazırlanan asgari ücret tarifesine göre belirleneceğini düzenler. TBB'nin hazırladığı ve Resmi Gazete'de yayımlanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 14. maddesinin 4. fıkrası ise, 'Beraat eden ve kendisini vekil ile temsil ettiren sanık yararına Hazine aleyhine maktu avukatlık ücretine hükmedilir.' diyerek konuyu netleştirir. Bu tarife, kanunun verdiği yetkiye dayanılarak çıkarıldığı için yasal bir dayanaktır. 3) CMK Yürürlük Kanunu ve İlgili Yönetmelik: 5320 sayılı Kanun'un 13. maddesi ve bu maddeye dayanılarak çıkarılan 'Ceza Muhakemesi Kanunu Gereğince Müdafi ve Vekillerin Görevlendirilmeleri ile Yapılacak Ödemelerin Usul ve Esaslarına İlişkin Yönetmelik', zorunlu müdafilik ücretlerinin tarifeye göre belirleneceğini ve yargılama gideri sayılacağını düzenleyerek tarifenin ceza yargılamasındaki yerini teyit eder. Sonuç olarak, CMK'da doğrudan 'beraat eden sanığa Hazine'den vekalet ücreti ödenir' şeklinde bir cümle olmasa da, yargılama giderlerine ilişkin genel hükümler, Avukatlık Kanunu'nun verdiği yetki ve bu yetkiye dayanarak çıkarılan bağlayıcı tarife, bu uygulamanın yasal dayanaklarını oluşturmaktadır.