657 sayılı DMK m. 48/A-5'te memurluğa engel olarak sayılan suçlar, 'katalog suçlar' ve 'süreye bağlı suçlar' olarak nasıl bir ayrıma tabi tutulabilir? Affa uğramanın bu iki grup suç üzerindeki etkisi nedir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #184525

657 sayılı DMK m. 48/A-5, memuriyete engel teşkil eden mahkumiyetleri iki ana kategoride düzenler: 1) Süreye Bağlı Suçlar: Bu kategori, 'kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına' mahkum olmayı kapsar. Burada suçun türü değil, kasıtlı olması ve cezanın süresi (1 yıl ve üzeri hapis) belirleyicidir. Taksirle işlenen suçlardan alınan mahkumiyetler, süresi ne olursa olsun bu kapsama girmez. Aynı şekilde, kasten işlenen suçtan alınan 1 yıldan az hapis cezaları veya adli para cezaları da (katalog suç değilse) memuriyete engel değildir. 2) Katalog Suçlar: Bu kategori, kanun metninde tek tek sayılan ve memuriyetle bağdaşmayacağı kabul edilen suçlardır. Bunlar arasında 'devletin güvenliğine karşı suçlar, anayasal düzene karşı suçlar, zimmet, irtikap, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama veya kaçakçılık' gibi suçlar yer alır. Bu suçlarda, mahkumiyetin süresinin veya türünün (hapis veya adli para cezası) bir önemi yoktur; bu suçlardan mahkum olmak, süreye bakılmaksızın memuriyete engeldir. Affa uğramanın etkisi ise kanun metninde açıkça belirtilmiştir: 'affa uğramış olsa bile...' ifadesi, özellikle katalog suçlar için geçerlidir. Yani, kişi bu katalog suçlardan birinden mahkum olmuşsa, sonradan genel veya özel bir af çıksa dahi memur olamaz veya memuriyeti sona erer. Bu, kanun koyucunun bu suçları kamu hizmetinin gerektirdiği güven ve itibar ile temelden çelişkili gördüğünü gösterir.