CMK m.22'de sayılan 'hakimin davaya bakamayacağı haller' (yasaklılık halleri) ile CMK m.24'te düzenlenen 'hakimin reddi sebepleri' arasındaki temel fark nedir?
Temel fark, yasağın niteliği ve ileri sürülme şeklindedir. CMK m.22'de sayılan haller (suçtan zarar görme, tarafla akrabalık, aynı davada savcılık/müdafilik yapma vb.) 'mutlak yasaklılık' halleridir. Bu durumlarda hakimin tarafsız olamayacağı kanunen kesin bir karine olarak kabul edilmiştir. Hakimin bu durumlarda kendiliğinden çekilmesi gerekir, çekilmezse yargılamanın her aşamasında bu durum ileri sürülebilir ve kamu düzenine ilişkindir. CMK m.24'teki sebepler ise 'nispi ret' sebepleridir ve hakimin 'tarafsızlığını şüpheye düşürecek diğer sebepler' olarak tanımlanır. Bu durumlar daha sübjektiftir ve tarafların, kanunda belirtilen süreler içinde (genellikle sanığın sorgusu başlayıncaya kadar) bir talepte bulunmasını gerektirir. Mahkeme kendiliğinden bu sebeplere dayanarak çekilemez.