Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) ve Yargıtay kararları ışığında, ön inceleme aşamasının temel amaçları nelerdir? Bu aşama tamamlanmadan tahkikata geçilebilir mi?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #183017

HMK m. 137 vd. maddelerinde düzenlenen ön inceleme aşamasının temel amaçları şunlardır: 1) Dava şartlarını ve ilk itirazları inceleyerek usuli eksiklikleri gidermek. 2) Tarafların iddia ve savunmaları çerçevesinde, anlaştıkları ve anlaşamadıkları 'uyuşmazlık konularını' tam olarak belirlemek. 3) Tarafların delillerini sunmaları ve delillerin toplanması için gereken hazırlık işlemlerini yapmak. 4) Tarafları sulhe veya arabuluculuğa teşvik etmek. Metindeki Yargıtay 8. Hukuk Dairesi kararında da belirtildiği gibi, HMK m. 137/2 uyarınca ön inceleme aşaması tamamlanmadan ve bu aşamada alınması gereken kararlar alınmadan 'tahkikata geçilemez'. Bu, yargılamanın sağlıklı ve düzenli bir şekilde yürütülmesini sağlayan emredici bir usul kuralıdır. (Bkz: HMK m. 137, Yargıtay 8. HD, E: 2017/16071, K: 2017/17590)