Sınai Mülkiyet Kanunu m. 85/3-a, 'Sınai veya ticari bir amaç taşımayan ve özel maksatla sınırlı kalan fiiller'in patent hakkının kapsamı dışında olduğunu belirtir. Bir üniversite laboratuvarında, patentli bir buluşun sadece bilimsel araştırma ve deney amacıyla kullanılması bu kapsamda mıdır?

Evet, bu kapsamdadır. Sınai Mülkiyet Kanunu m. 85/3-a'daki bu hüküm, genellikle 'araştırma istisnası' veya 'deneysel kullanım istisnası' olarak adlandırılır. Bu istisnanın temel amacı, patent hakkının bilimsel ve teknolojik gelişmeyi engellemesinin önüne geçmektir. Bir üniversite laboratuvarında, patentli bir buluşun, ticari bir ürün geliştirmek veya satmak amacıyla değil, sadece buluşun nasıl çalıştığını anlamak, onu geliştirmek, üzerine yeni bir şey eklemek veya bilimsel bir hipotezi test etmek gibi tamamen 'bilimsel araştırma' ve 'deney' amacıyla kullanılması, sınai veya ticari bir amaç taşımayan, özel (akademik) maksatla sınırlı bir fiildir. Bu tür bir kullanım, patent hakkının ihlali sayılmaz ve patent sahibinden izin alınmasını gerektirmez. Bu, patent sisteminin, tekel hakkı sağlarken aynı zamanda bilginin yayılmasını ve yeni buluşları teşvik etme fonksiyonu arasındaki dengeyi kuran önemli bir hükümdür.