TMK m. 162'de sayılan hayata kast, pek kötü veya onur kırıcı davranış nedeniyle boşanma davası açma hakkı hangi sürelere tabidir? Bu süreler zamanaşımı mı yoksa hak düşürücü süre midir? Affetmenin bu sürelere etkisi nedir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #181798

TMK m. 162/2 uyarınca, bu sebeplere dayalı boşanma davası açma hakkı iki türlü süreye tabidir: 1) Davaya hakkı olan eşin, boşanma sebebini (hayata kast, pek kötü muamele veya onur kırıcı davranışı) 'öğrenmesinden başlayarak altı ay'. 2) Her halde bu sebebin doğumunun (fiilin işlenmesinin) üzerinden 'beş yıl' geçmek. Bu süreler, zamanaşımı değil, 'hak düşürücü süre' niteliğindedir. Yani, mahkeme tarafından re'sen dikkate alınırlar ve durdurulup kesilemezler. Affetme, dava hakkını ortadan kaldıran bir diğer durumdur. TMK m. 161/3 (zina için düzenlenen) hükmünün kıyasen uygulanmasıyla, affeden tarafın dava hakkının düştüğü kabul edilir. Af, açık bir irade beyanıyla olabileceği gibi, olayın ardından eşlerin barışıp birlikte yaşamaya devam etmesi gibi örtülü (zımni) davranışlarla da gerçekleşebilir. Af, hak düşürücü süreler dolmadan önce gerçekleşirse, dava açma hakkını tamamen ortadan kaldırır.