2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 84. maddesinde sayılan 'asli kusur' hallerinden birinin varlığı, ceza hukuku açısından kusur oranının belirlenmesinde mahkeme için mutlak bağlayıcılık taşır mı? TCK m. 22/4 ve madde gerekçesi ışığında hakimin takdir yetkisini açıklayınız.

Hayır, mutlak bağlayıcılık taşımaz. 2918 sayılı KTK m. 84'te sayılan asli kusur halleri, trafik kazalarındaki hukuki sorumluluğun ve kusur oranının belirlenmesinde önemli bir karinedir. Ancak ceza hukuku anlamında kusur, TCK m. 22/4 uyarınca 'failin kusuruna göre belirlenir'. TCK m. 22'nin madde gerekçesinde açıkça belirtildiği üzere, kusurluluğun tespiti normatif bir değerlendirmeyi gerektirir ve bu değerlendirme münhasıran hakimin yetkisindedir. Bilirkişi raporları, trafik kurallarının ihlal edilip edilmediği gibi teknik konularda hakime yardımcı olur, ancak kusur oranını belirleyemez. Hakim, KTK'da belirtilen asli kusur halini bir veri olarak dikkate alır fakat olayın tüm koşullarını, diğer sürücü veya yayaların davranışlarını ve nedensellik bağını bir bütün olarak değerlendirerek nihai kusur oranını ve ceza sorumluluğunu kendisi takdir eder. Dolayısıyla, asli kusur hali ceza yargılamasında kusurun varlığına yönelik güçlü bir delil olsa da, hakimin takdir yetkisini ortadan kaldıran mutlak bir ölçüt değildir.