Türk Patent ve Marka Kurumu'nun (TÜRKPATENT) kuruluş amacı ve temel görevleri nelerdir? Bu kurumun, Sınai Mülkiyet Kanunu'nda düzenlenen 'zorunlu lisans' işlemlerindeki rolünü açıklayınız.

Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT), 15/07/2018 tarihli Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 358. maddesine göre, Türkiye'nin teknolojik ilerlemesine katkıda bulunmak, serbest rekabet ortamını oluşturmak ve Ar-Ge faaliyetlerini geliştirmek amacıyla kurulmuş, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı'na bağlı, tüzel kişiliğe sahip özel bütçeli bir kamu kuruluşudur. Temel görevleri arasında; patent, marka, tasarım, faydalı model gibi sınai mülkiyet haklarının tescili, bu hakların korunması ile ilgili işlemleri yapmak ve sınai mülkiyetle ilgili ulusal ve uluslararası bilgi birikimini kamunun faydasına sunmak yer alır. 'Zorunlu lisans' işlemlerindeki rolü ise Sınai Mülkiyet Kanunu'nda belirtilmiştir. Zorunlu lisans, patent sahibinin patentli buluşu kullanmaması veya rekabeti engelleyici şekilde kullanması gibi kamu yararını zedeleyen durumlarda, üçüncü bir kişiye o buluşu kullanma hakkının (lisansının) idari veya adli bir kararla verilmesidir. TÜRKPATENT'in bu süreçteki rolü iki yönlüdür: - **Arabuluculuk Faaliyetleri:** Kanun, zorunlu lisans verilmeden önce tarafların anlaşması için bir zemin arar. TÜRKPATENT, bu süreçte taraflar arasında 'arabuluculuk faaliyetlerinde bulunur'. - **Bilirkişilik:** Zorunlu lisans talebi mahkemeye taşındığında, mahkeme, konunun teknik ve hukuki boyutlarını değerlendirmek için TÜRKPATENT'ten görüş veya bilirkişi raporu isteyebilir. TÜRKPATENT, bu durumda 'mahkemelerde bilirkişilik yapar'. Dolayısıyla Kurum, zorunlu lisans sürecinde hem bir uzlaştırıcı hem de bir teknik uzman olarak önemli bir rol üstlenir.