Evli bir kadının, eşinin soyadını almaksızın sadece kendi bekarlık soyadını kullanma talebi, mevcut Türk Medeni Kanunu düzenlemeleri ve Anayasa Mahkemesi'nin konuya ilişkin iptal kararları ışığında nasıl bir hukuki zemine oturmaktadır? 9. Yargı Paketi'nde bu konuda yer alan düzenleme nedir?
Mevcut TMK m. 187, kadının evlenmekle kocasının soyadını alacağını, ancak kendi önceki soyadını kocasının soyadının önünde kullanabileceğini düzenlemektedir. Yani sadece bekarlık soyadını kullanmasına izin vermemektedir. Ancak Anayasa Mahkemesi, bu hükmü Anayasa'nın eşitlik ilkesine (m. 10) ve özel hayata saygı hakkına (m. 20) aykırı bularak **iptal etmiştir** (AYM, 22/2/2023, E. 2022/155, K. 2023/38). İptal kararı 28.01.2024 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Bu iptal kararı ile birlikte, evli kadının sadece kendi soyadını kullanmasının önündeki yasal engel kalkmıştır ve bu konuda bir **yasal boşluk** doğmuştur. Bu boşluk, mahkemelerin Anayasa'nın doğrudan uygulanabilirliği ilkesi ve AYM kararı doğrultusunda kadınların bu yöndeki taleplerini kabul etmesiyle doldurulmaktadır. 9. Yargı Paketi'nde yer alan düzenleme ise bu AYM kararını kanunlaştırmayı hedeflerken, **iptal kararının ruhuna aykırı bir şekilde** eski durumu korumaya yönelik bir teklif içermektedir. Teklif, 'Evlenen kadın, eşinin soyadını alacak. Ancak talep etmesi halinde, kocasının soyadının önünde olacak şekilde kendi soyadını da kullanabilecektir.' şeklindedir. Bu, AYM'nin eşitliğe aykırı bulduğu düzenlemenin aynen korunması anlamına gelmektedir. Bu haliyle yasalaşması halinde, yeni bir Anayasaya aykırılık tartışması ve iptal davası gündeme gelecektir.