Mirasçılıktan çıkarılan bir saklı paylı mirasçının, bu işleme karşı açabileceği davalar nelerdir? Bu davaların hukuki nitelikleri ve sonuçları arasındaki temel farkları açıklayınız.
Mirasçılıktan çıkarılan saklı paylı mirasçının bu işleme karşı açabileceği iki temel dava vardır: Tenkis Davası ve İptal Davası. 1. **Tenkis Davası (TMK m. 512):** - **Hukuki Niteliği:** Bu dava, mirasçılıktan çıkarmanın maddi koşullarının (sebeplerin) mevcut olmadığını hedef alır. Davacı, mirasbırakanın vasiyetnamede belirttiği çıkarma sebebinin **gerçek olmadığını** veya **kanunda sayılan ağırlıkta olmadığını** iddia eder. - **İspat Yükü:** Davalı (çıkarmadan yararlanan diğer mirasçılar) üzerindedir. Onlar, çıkarma sebebinin varlığını ve haklılığını ispatlamak zorundadır. - **Sonucu:** Dava kabul edilirse, çıkarma işlemi tamamen geçersiz olmaz. Çıkarılan mirasçı, mirasın tamamını değil, sadece **saklı payını** alır. Mirasbırakanın saklı pay dışındaki tasarrufu geçerliliğini korur. 2. **İptal Davası (TMK m. 557):** - **Hukuki Niteliği:** Bu dava, ölüme bağlı tasarrufun (vasiyetnamenin) kendisinin şekli veya esasa ilişkin nedenlerle geçersiz olduğunu hedefler. Sebepleri; mirasbırakanın ehliyetsiz olması, irade sakatlığı (hata, hile, korkutma), işlemin hukuka veya ahlaka aykırı olması veya kanundaki şekil şartlarına uyulmamasıdır. Ayrıca, TMK m. 512/3 uyarınca mirasbırakanın çıkarma sebebinde **açık bir yanılmaya** düşmesi de özel bir iptal sebebidir. - **İspat Yükü:** Davacı (çıkarılan mirasçı) üzerindedir. Davacı, vasiyetnamenin geçersizlik nedenini ispatlamak zorundadır. - **Sonucu:** Dava kabul edilirse, ölüme bağlı tasarrufun tamamı (veya ilgili kısmı) **geçersiz hale gelir**. Bu durumda, çıkarma işlemi de ortadan kalkar ve mirasçı, sadece saklı payını değil, **tüm yasal miras payını** almaya hak kazanır. Sonuçları tenkis davasına göre daha geniştir. (Kaynak: or.av.tr/mi%cc%87ras-hukuku-hakkinda-detayli-bilgi/)