Sahte ilaçlarla mücadelede, Sağlık Bakanlığı tarafından uygulamaya konulan 'karekod sistemi (ITS)'nin hukuki işlevi nedir ve bu sistem sahteciliğin önlenmesine nasıl katkı sağlar?

Karekod sistemi (İlaç Takip Sistemi - ITS), her bir ilaç kutusuna unique (benzersiz) bir kimlik numarası (karekod) atanması ve bu ilacın üretimden son kullanıcıya ulaşana kadar tüm hareketlerinin (üretici, depo, eczane, satış) dijital olarak takip edilmesini sağlayan bir sistemdir. Hukuki işlevi, ilacın tedarik zincirindeki 'izlenebilirliğini' ve 'doğrulanabilirliğini' sağlamaktır. Sahteciliğin önlenmesine şu şekillerde katkı sağlar: 1) Sahte Ürün Tespiti: Eczanede okutulan bir karekod, sistemde kayıtlı değilse veya daha önce satılmış görünüyorsa, ilacın sahte veya kaçak olduğu anında anlaşılır. 2) Tarihi Geçmiş İlaçların Engellenmesi: Sistem, son kullanma tarihi geçmiş ilaçların satışına izin vermez. 3) Kaçak ve Geri Ödeme Sahtekarlıklarının Önlenmesi: Sadece yasal yollarla ülkeye giren ve kayıtlı olan ilaçların satışı mümkün olduğundan, kaçakçılığın ve sahte reçetelerle geri ödeme alınmasının önüne geçer. 4) Geri Çağırmanın Kolaylaşması: Sorunlu bir partideki ilaçların hangi eczanelerde olduğu sistem üzerinden anında tespit edilerek toplatılması kolaylaşır. Bu sistem, sahtecilikle mücadelede idari ve teknik bir denetim mekanizmasıdır.