İdari yargıda 'feragat' kurumu, davanın niteliğine göre (bireysel hak ihlali / kamu yararı) farklı yorumlanabilir mi? Danıştay 10. Dairesi'nin E:2011/7268, K:2012/3343 sayılı kararında, özellikle düzenleyici işlemlere karşı açılan iptal davalarında feragat hakkına getirilen sınırlamanın gerekçesi nedir?

Evet, farklı yorumlanabilir. Danıştay 10. Dairesi'nin anılan kararına göre, feragat hakkı mutlak değildir ve davanın niteliğine göre sınırlanabilir. Karara göre: 1) Bireysel Hak İhlaline Dayanan İptal Davaları: Davacının sübjektif hakkını ilgilendiren bu davalarda, davacı herhangi bir kısıtlama olmaksızın davasından feragat edebilir. 2) Kamu Yararını İlgilendiren (Objektif) İptal Davaları: Özellikle genel-düzenleyici işlemlere (yönetmelik, genelge vb.) karşı açılan ve kamu yararını yakından ilgilendiren davalarda durum farklıdır. Bu davalarda, mahkemece işlemin hukuka aykırılığı tespit edilip yürütmesi durdurulduktan veya iptal kararı verildikten sonra davacının davadan feragat etmesi, kamu yararı ve idarenin yargısal denetimi yoluyla hukukun üstünlüğünü sağlama amacı ile bağdaşmaz. Çünkü verilen karar sadece davacıyı değil, o düzenlemeden etkilenen herkesi ilgilendirmektedir. Bu nedenle, mahkeme kamu yararı amacıyla feragat istemini kabul etmeyip, davaya devam edebilir. Bu, iptal davasının objektif niteliğinin bir sonucudur.