Mirasın hükmen reddi davasının (terekenin borca batık olduğunun tespiti) hukuki niteliğinin 'tespit davası' olmasının, yargılama harçları ve hükmün içeriği üzerindeki etkileri nelerdir?

Davanın bir 'tespit davası' olması, harç ve hükmün içeriği açısından önemli sonuçlar doğurur: 1) Yargılama Harçları: Tespit davaları, konusu para ile ölçülebilse dahi, kural olarak maktu harca tabidir. Dolayısıyla, terekenin borca batıklığının tespiti davasında, terekenin borç miktarı üzerinden nispi harç değil, her yıl belirlenen maktu başvuru ve karar harcı alınır. Yargıtay 14. Hukuk Dairesi'nin 10.06.2019 tarihli kararında da belirtildiği gibi, mahkemenin nispi harca hükmetmesi bozma sebebidir. 2) Hükmün İçeriği: Dava bir tespit davası olduğu için, mahkemenin vereceği karar da bir tespit hükmü olmalıdır. Mahkeme, davanın kabulü halinde 'terekenin ... ölüm tarihi itibarıyla borca batık olduğunun tespitiyle mirasın hükmen reddedilmiş sayılmasına' karar verir. Bunun ötesine geçerek, 'davacının borçlu olmadığının tespitine' gibi bir eda hükmü veya menfi tespitin sonucunu aşan bir ifade kullanması doğru değildir. Tespit kararı, borçlu olunmadığının hukuki sonucunu zaten kendiliğinden doğurur.