7244 sayılı Kanunla İş Kanunu'na eklenen Geçici 10. madde uyarınca işverene tanınan tek taraflı 'ücretsiz izne ayırma' hakkından yararlanan işçilere, İşsizlik Sigortası Kanunu'na eklenen Geçici 24. madde ile 'nakdi ücret desteği' sağlanmıştır. Bu iki düzenleme arasındaki ilişkiyi, 'sosyal devlet' ilkesi ve tarafların menfaat dengesi açısından analiz ediniz.
Bu iki düzenleme, COVID-19 pandemisinin ekonomik etkilerini yönetmek amacıyla 'sosyal devlet' ilkesi çerçevesinde oluşturulmuş, birbirini tamamlayan mekanizmalardır. Aralarındaki ilişki ve menfaat dengesi şu şekilde analiz edilebilir: 1. **İşveren Menfaati ve İstihdamın Korunması:** Geçici 10. madde, işten çıkarma yasağı nedeniyle mali yükü artan işverene, faaliyeti azalsa bile işçiyi işten çıkarmak yerine 'ücretsiz izne' ayırma esnekliği tanımıştır. Bu, işverenin personel maliyetlerini düşürerek ayakta kalmasını ve kriz sonrası dönem için istihdamı korumasını amaçlamıştır. 2. **İşçi Menfaati ve Sosyal Koruma:** Tek başına ücretsiz izin, işçiyi gelirsiz bırakacağı için sosyal açıdan adil olmazdı. Bu noktada Geçici 24. madde devreye girmiştir. Devlet, işverenin mali yükünü hafifletirken, ücretsiz izne çıkarılan işçiye 'nakdi ücret desteği' (o dönem için günlük 39,24 TL) sağlayarak, işçinin gelir kaybını kısmen telafi etmiştir. Bu, sosyal devletin, vatandaşını zor zamanlarda koruma ve asgari yaşam standardını sağlama görevinin bir yansımasıdır. Sonuç olarak, bu iki düzenleme, krizin yükünü tek bir tarafa (işveren veya işçi) yüklemek yerine, devletin de müdahalesiyle taraflar arasında ve toplum genelinde paylaştıran bir menfaat dengesi kurmaya çalışmıştır. İşveren maliyetten, işçi işini kaybetmekten, devlet ise nakdi destekle sosyal güvence sağlayarak toplumsal istikrarı korumayı hedeflemiştir.