Şüphelinin/sanığın kimlik tespiti sırasında kimliğine ilişkin sorulara doğru cevap verme yükümlülüğü, CMK m.147'de düzenlenen susma hakkının bir istisnası mıdır? Bu yükümlülüğe aykırı davranmanın bir yaptırımı var mıdır?

Evet, kimlik tespiti sırasında doğru bilgi verme yükümlülüğü, genel susma hakkının bir istisnasıdır. CMK m.147, şüpheliye/sanığa yüklenen suç hakkında açıklama yapmama, yani susma hakkı tanır. Ancak bu hak, kimliğine ilişkin soruları kapsamaz. Şüpheli veya sanık, kimliğiyle ilgili sorulan sorulara (adı, soyadı, adresi, doğum tarihi vb.) doğru olarak cevap vermekle yükümlüdür. Bu yükümlülüğe aykırı davranmanın yaptırımı ise 5236 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 40. maddesinde düzenlenmiştir. 'Kimliği bildirmeme' başlıklı bu maddeye göre, görevle bağlantılı olarak sorulması halinde kamu görevlisine kimliği hakkında gerçeğe aykırı beyanda bulunan kişiye idari para cezası verilir. Dolayısıyla, ifade veya sorgu sırasında kimliği hakkında yalan beyanda bulunan şüpheli/sanık hakkında bu kabahat nedeniyle işlem yapılabilir.