ÖTV muafiyetinden yararlanılarak alınmış bir aracın, engelli bireyin vefatı üzerine mirasçılarına intikal etmesi durumunda ÖTV ödenmesi gerekir mi? Murisin bütün mirasçılarının, terekede başka mal varlığı da bulunması koşuluyla, içlerinden bir mirasçı lehine araç üzerindeki haklarından ivazsız olarak feragat etmeleri halinde, ÖTV muafiyetinin devam edip etmeyeceğini, 'veraset yoluyla intikal' kavramı ve 'mütenasip olma' kriteri açısından değerlendiriniz.

4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu uyarınca, ÖTV muafiyetinden yararlanılarak alınmış bir aracın, engelli bireyin vefatı üzerine 'bütün mirasçılarına veraset yoluyla intikali' halinde ÖTV aranmaz. Bu durumda aracın mülkiyeti, mirasçılık belgesindeki payları oranında tüm mirasçılar adına tescil edilir ve muafiyet devam eder. Sorunun karmaşıklaştığı nokta, mirasçıların kendi aralarında anlaşarak aracı tek bir mirasçıya bırakmalarıdır. Bu durum, idare tarafından 'veraset yoluyla intikal' değil, 'mirasçılar arasında bir devir' olarak yorumlanabilir ve ÖTV tarhiyatına yol açabilir. Ancak, Maliye Bakanlığı'nın ve yargının uygulamasına göre, eğer terekede araç dışında başka mal ve haklar da varsa ve diğer mirasçılar bu mal ve hakları alarak araç üzerindeki haklarından 'mütenasip' bir karşılıkla feragat ediyorlarsa, bu durum bir satış (ivazlı devir) değil, mirasın taksimi olarak kabul edilir ve ÖTV doğmaz. 'Mütenasip olma' kriteri burada kilit rol oynar. Örneğin, 1 milyon TL değerindeki araç için bir mirasçının sadece 50.000 TL değerindeki bir malı alarak feragat etmesi, ivazsız bir feragat olarak görülüp aracın değerinin miras payını aşan kısmı için ÖTV istenmesine neden olabilir. Ancak, diğer mirasçıların aldığı malların değeri, araçtan aldıkları miras payına denk veya yakınsa, bu işlem bir taksim kabul edilir ve ÖTV istenmez. Terekede sadece aracın bulunması ve mirasçıların tek bir kişi lehine feragat etmesi halinde ise, feragat edenlerin payına düşen kısım için ÖTV ödenmesi gerekecektir (kadimhukuk.com.tr/makale/engelli-raporu-ile-otv-muafiyetli-arac-alimi/).