Türk hukuk sisteminde 'haberleşme hürriyetine' yapılacak müdahalelerin meşru kabul edilebilmesi için hangi anayasal ve yasal şartların bulunması gerekir? 'İstihbarat' amacıyla yapılan dinlemeler bu kapsamda mıdır?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #173005

Haberleşme hürriyetine yapılacak müdahalelerin meşru kabul edilebilmesi için Anayasa'nın 22. maddesinde belirtilen şartların bulunması gerekir. Bu şartlar şunlardır: 1) Milli güvenlik, kamu düzeni, suç işlenmesinin önlenmesi, genel sağlık ve genel ahlâkın korunması veya başkalarının hak ve özgürlüklerinin korunması sebeplerinden birine dayanmalıdır. 2) Müdahale, mutlaka 'kanunla' öngörülmelidir. 3) Gecikmesinde sakınca bulunan hallerde kanunla yetkili kılınmış merciin yazılı emri olmalı ve bu emir 24 saat içinde hakim onayına sunulmalıdır. Hakim kararını 48 saat içinde açıklamalıdır. 'İstihbarat' amacıyla yapılan dinlemeler, bu genel kuralın dışında, özel kanunlarla (örn: MİT Kanunu, Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu) düzenlenmiştir ve yine hakim kararına tabidir. Metinde vurgulandığı gibi, ortada yasal zeminde başlatılmış bir soruşturma veya kanunun aradığı şartlar olmaksızın, sadece 'istihbarat' adı altında keyfi dinleme yapılması, Anayasa'ya ve hukuka aykırıdır.