CMK m. 226 uyarınca sanığa ek savunma hakkı verilmesi gereken haller nelerdir? İddianamede ve mütalaada talep edilmemesine rağmen, mahkemenin TCK m. 43 (zincirleme suç) veya TCK m. 58 (tekerrür) hükümlerini uygulamak istemesi durumunda ek savunma hakkı tanınması zorunlu mudur? Bu konudaki Yargıtay uygulamasını açıklayınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #172317

CMK m. 226'ya göre sanığa ek savunma hakkı tanınması, sanığın iddianamede belirtilen suçlamanın dışına çıkılarak, beklemediği bir durumla karşılaşıp savunma hakkının kısıtlanmasını önlemeyi amaçlar. Ek savunma hakkı verilmesi gereken haller şunlardır: 1. **Suçun Hukuki Niteliğinin Değişmesi:** Yargılama sırasında fiilin, iddianamede belirtilen suçtan başka bir suçu oluşturduğunun anlaşılması (örn: hırsızlık suçundan açılan davanın gasp suçuna dönüşmesi). Bu değişiklik sanığın lehine de olsa (daha az ceza gerektiren bir suça dönüşse de) ek savunma hakkı verilmelidir. 2. **Cezanın Artırılmasını Gerektiren Haller:** İddianamede yer almayan ve cezayı ağırlaştıran bir nitelikli halin veya kanun maddesinin ilk defa duruşmada ortaya çıkması. 3. **Cezaya Ek Olarak Güvenlik Tedbiri Uygulanmasını Gerektiren Haller:** İddianamede istenmeyen bir güvenlik tedbirinin uygulanması ihtimalinin doğması. **Zincirleme Suç ve Tekerrür Durumunda Ek Savunma:** * **Zincirleme Suç (TCK m. 43):** Evet, zorunludur. İddianamede ve savcılık mütalaasında TCK m. 43'ün uygulanması talep edilmemişse ve mahkeme bu hükmü uygulamayı düşünüyorsa, bu durum cezanın artırılması sonucunu doğuracağından sanığa mutlaka ek savunma hakkı tanımalıdır. Sanığın, eylemlerinin neden zincirleme suç oluşturmadığına dair savunma yapma imkanı olmalıdır. * **Tekerrür (TCK m. 58):** Bu konuda Yargıtay uygulamasında bir ayrım vardır. Kural olarak, tekerrür hükümlerinin uygulanması da cezayı ve infaz rejimini ağırlaştıran bir durum olduğu için ek savunma hakkı gerektirir. **Ancak, eğer sanığın adli sicil kaydı duruşmada okunmuş ve sanığa bu konuda diyecekleri sorulmuşsa, Yargıtay, sanığın sabıka durumu hakkında bilgilendirildiği ve savunma yapma imkanı bulduğu gerekçesiyle ayrıca ek savunma hakkı verilmesine gerek olmadığı yönünde kararlar vermektedir.** Eğer adli sicil kaydı okunmamış veya tartışılmamışsa, TCK m. 58'in uygulanması için ek savunma hakkı verilmesi zorunludur. Bu, sanığın önceki mahkumiyetinin tekerrüre esas olup olmadığı gibi konularda savunma yapabilmesi için gereklidir.