Uyuşturucu madde ticareti suçunda (TCK m.188), cezanın TCK m.188/5 uyarınca artırılabilmesi için aranan 'üç veya daha fazla kişi tarafından birlikte işlenmesi' şartı, suça iştirak eden herkesi kapsar mı? Örneğin, bir kişi suçu 'müşterek fail' olarak işlerken, diğer iki kişi 'yardım eden' sıfatıyla iştirak etmişse, bu nitelikli hal uygulanabilir mi? Yargıtay'ın 'birlikte hareket' ve 'aynı yönde hareket' kavramlarına yaklaşımını açıklayınız.

Hayır, TCK m. 188/5'teki nitelikli hal, suça iştirak eden herkesi kapsamaz. Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre bu artırım hükmünün uygulanabilmesi için üç veya daha fazla kişinin suçu TCK m. 37/1 anlamında 'müşterek fail' olarak, yani fiil üzerinde ortak hakimiyet kurarak 'birlikte' işlemesi gerekmektedir. Eğer iştirakçilerden bazıları 'yardım eden' (TCK m. 39) veya 'azmettiren' (TCK m. 38) konumunda ise, bu kişiler 'birlikte işleyen' sayısına dahil edilmez ve nitelikli hal uygulanmaz (Yargıtay 10. CD, 2021/8847 E., 2022/9075 K.). Yargıtay ayrıca, müşterek faillerin 'aynı yönde hareket etmeleri' gerektiğini vurgulamaktadır. Bu kavram, faillerin TCK m.188'de sayılan seçimlik hareketlerden aynı olanını gerçekleştirmeleri anlamına gelir. Örneğin, bir olayda iki kişi uyuşturucu maddeyi 'nakleden', bir kişi 'temin eden' ve iki kişi de 'alıcı' konumundaysa, bu kişilerin iradeleri farklı seçimlik hareketlere yöneldiği için 'aynı yönde hareket etme' şartı gerçekleşmez ve TCK m.188/5 uygulanamaz (Yargıtay 10. CD, 2021/9936 E., 2021/10023 K.). Dolayısıyla, artırım için en az üç kişinin, örneğin hep birlikte uyuşturucuyu satma veya hep birlikte nakletme gibi aynı amaç ve fiil üzerinde birleşmesi gerekmektedir.