Bir kamu kurumunda 657 sayılı Kanuna tabi memur olarak çalışan bir kişinin, aynı zamanda kendisine ait bir Youtube kanalından veya bir e-ticaret sitesi üzerinden düzenli olarak gelir elde etmesi, DMK m. 28'de düzenlenen 'ticaret ve diğer kazanç getirici faaliyetlerde bulunma yasağı'nı ihlal eder mi? Bu tür faaliyetlerin 'tacir' veya 'esnaf' sayılmayı gerektirip gerektirmediğinin tespiti nasıl yapılır?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #171754

Bu durum, faaliyetin niteliğine ve sürekliliğine göre 'ticaret yasağı'nı ihlal edebilir. DMK m. 28, memurların 'Türk Ticaret Kanununa göre (Tacir) veya (Esnaf) sayılmalarını gerektirecek bir faaliyette' bulunamayacağını belirtir. Bir faaliyetin bu kapsama girip girmediğinin tespiti için Türk Ticaret Kanunu (TTK) ve Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanunu'ndaki tanımlara bakmak gerekir. TTK'ya göre, bir ticari işletmeyi, kısmen de olsa kendi adına işleten kişiye 'tacir' denir. Esnaflık ise daha çok bedeni çalışmaya dayanan, sermayeden ziyade emeğin ön planda olduğu faaliyetlerdir. Bir Youtube kanalından veya e-ticaret sitesinden gelir elde edilmesi, eğer bu faaliyet; - Süreklilik arz ediyorsa (arizi, tek seferlik değilse), - Bir organizasyon (stok tutma, reklam yapma, fatura kesme) gerektiriyorsa, - Gelir elde etme amacıyla yapılıyorsa, - Ve belirli bir hacmin üzerindeyse, memurun 'tacir' veya 'esnaf' sayılmasına yol açabilir. Örneğin, sadece hobi amaçlı çekilen ve tesadüfen reklam geliri getiren birkaç video yasak kapsamında sayılmazken, düzenli içerik üreten, sponsorluk alan, ürün satışı yapan bir kanal veya sürekli mal alım-satımı yapılan bir e-ticaret sitesi, memurun ticari faaliyette bulunduğu anlamına gelir. Bu durumun tespiti halinde, DMK m. 125/D-h uyarınca 'ticaret yapmak veya Devlet memurlarına yasaklanan diğer kazanç getirici faaliyetlerde bulunmak' fiilinden 'kademe ilerlemesinin durdurulması' cezası verilebilir.