İş hukuku terminolojisinde 'performans eksikliği' ile 'disiplinsiz davranışlar' arasındaki temel fark nedir? Bir işçinin kendisine verilen hedeflere sürekli olarak ulaşamaması hangi kategoriye girerken, işe sürekli geç kalması hangi kategoriye girer? Bu ayrımın fesih türü (geçerli/haklı) üzerindeki etkisi nedir?

Performans eksikliği ile disiplinsiz davranışlar arasındaki temel fark, eylemin 'yeterlilik' ile mi yoksa 'irade' ile mi ilgili olduğudur. - Performans Eksikliği: İşçinin iş görme borcunu yerine getirirken, kendisinden beklenen objektif verimlilik ve kalite standartlarının altında kalmasıdır. Bu durum işçinin 'yeterliliği' ile ilgilidir (bilgi, beceri, yetenek eksikliği gibi). Kendisine verilen hedeflere sürekli olarak ulaşamaması, bu kategoriye girer. Performans eksikliği, kural olarak 'geçerli nedenle fesih' (İş K. m. 18) sebebidir ve işverene bildirim sürelerine uyarak ve kıdem tazminatı ödeyerek fesih hakkı tanır. - Disiplinsiz Davranışlar: İşçinin, bilerek ve isteyerek işyeri kurallarına, işverenin talimatlarına veya iş sözleşmesinden doğan sadakat borcuna aykırı hareket etmesidir. Bu durum işçinin 'iradesi' ve 'davranışı' ile ilgilidir. İşe sürekli geç kalmak, amire hakaret etmek, iş arkadaşlarıyla kavga etmek gibi eylemler bu kategoriye girer. Disiplinsiz davranışlar, niteliğine ve ağırlığına göre 'geçerli nedenle fesih' (İş K. m. 18) sebebi olabileceği gibi, daha ağır durumlarda işverene derhal ve tazminatsız fesih hakkı veren 'haklı nedenle fesih' (İş K. m. 25/II) sebebi de olabilir. Örneğin, işe ara sıra geç kalmak geçerli neden iken, uyarılara rağmen sürekli geç kalmakta ısrar etmek veya işverene sövmek haklı fesih nedenidir.