5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (CMK) 'Aleyhe değiştirme yasağı' ilkesi, tekerrür hükümlerinin uygulanması açısından nasıl bir etki yaratır? İlk derece mahkemesinin kararında sanık hakkında TCK m. 58 uyarınca tekerrür hükümlerini uygulamayı unuttuğu bir durumda, sadece sanığın lehe temyiz başvurusu üzerine hüküm bozulursa, yeniden yapılacak yargılamada tekerrür hükümleri uygulanabilir mi?

Hayır, yeniden yapılacak yargılamada tekerrür hükümleri uygulanamaz. Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre, 'aleyhe değiştirme yasağı' (reformatio in pejus), yalnızca cezanın türü ve miktarıyla sınırlı olmayıp, sanığın hukuki durumunu ağırlaştıran tüm sonuçları kapsar. TCK m. 58'de düzenlenen tekerrür, cezanın infaz rejimini sanık aleyhine ağırlaştıran (koşullu salıverilme süresini uzatan) bir kurumdur. Bu nedenle, aleyhe değiştirme yasağının kapsamında kabul edilir. İlk derece mahkemesinin kararında tekerrür hükümleri uygulanmamışsa, bu durum sanık lehine 'kazanılmış bir hak' oluşturur. Sadece sanığın veya onun lehine kanun yoluna başvuranların (müdafii, eşi vb.) başvurusu üzerine hüküm başka bir nedenle bozulursa, yeniden kurulacak hükümde ilk hükümde yer almayan tekerrür hükümlerinin uygulanması, sanığın cezasının infazını ağırlaştıracağı için aleyhe değiştirme yasağının ihlali anlamına gelir. Dolayısıyla, ilk hükümde unutulan tekerrür, lehe kanun yolu başvurusu sonrası kurulacak yeni hükümde uygulanamaz.