Bir öğretmen adayının güvenlik soruşturması, aile bireylerinden birinin (örneğin babasının) geçmişte bir terör örgütüyle 'iltisaklı' olduğu yönündeki bir istihbari bilgiye dayanılarak olumsuz sonuçlandırılmıştır. Bu durum, 'sorumluluğun şahsiliği' ilkesi açısından nasıl değerlendirilmelidir? İdare Mahkemeleri ve Danıştay'ın bu türden 'aileye bağlı nedenlerle' yapılan elemeler karşısındaki tutumu nedir?

'Sorumluluğun şahsiliği' ilkesi, ceza hukukunun temel bir prensibi olmakla birlikte, hukukun evrensel bir ilkesi olarak idare hukukunda da uygulama alanı bulur. Bu ilkeye göre, her birey yalnızca kendi eylem ve işlemlerinden sorumlu tutulabilir; başkalarının, hatta en yakın akrabalarının eylemleri nedeniyle bir hak kaybına uğratılamaz. Bir öğretmen adayının güvenlik soruşturmasının, kendi fiili bir bağlantısı veya eylemi olmaksızın, sadece aile bireylerinden birine atfedilen 'iltisak' gibi soyut ve istihbari bir bilgiye dayanılarak olumsuz sonuçlandırılması, sorumluluğun şahsiliği ilkesinin açık bir ihlalidir. İdare Mahkemeleri ve Danıştay, yerleşik içtihatlarında bu tür işlemleri hukuka aykırı bulmaktadır. Yargı kararlarında, güvenlik soruşturmasının kişiselleştirilmesi gerektiği, adayın kendisinin milli güvenliğe tehdit oluşturduğuna dair somut, güncel ve hukuken kabul edilebilir delillerin ortaya konulması gerektiği vurgulanmaktadır. Sadece aile bireylerinin durumu veya soyut istihbarat notları, tek başına olumsuz bir güvenlik soruşturması için yeterli bir 'sebep' unsuru olarak kabul edilmemektedir. Bu tür bir idari işlem, açılacak bir iptal davasında 'sebep' ve 'ölçülülük' unsurları yönünden hukuka aykırı bulunarak iptal edilme olasılığı çok yüksektir.