İkale (bozma) sözleşmesinin geçerliliği için Yargıtay tarafından aranan 'makul yarar' ölçütü nedir ve bu ölçüt, ikale teklifinin işçiden veya işverenden gelmesine göre nasıl farklılık gösterir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #170996

Yargıtay içtihatlarına göre 'makul yarar' ölçütü, ikale sözleşmesinin işverenin feshini gizleyen muvazaalı bir işlem olup olmadığını denetlemek için kullanılır. Bu ölçüte göre; 1) Eğer ikale teklifi işverenden gelmişse, sözleşmenin geçerli sayılabilmesi için işçiye yasal hakları olan kıdem ve ihbar tazminatlarına 'ilaveten' ek bir menfaat (ek bir ödeme, yardım vb.) sağlanmalıdır. Bu ek menfaat, işçinin iş güvencesi ve işsizlik sigortası gibi haklardan feragat etmesinin karşılığı olarak 'makul bir yarar' olarak kabul edilir. Sadece yasal hakların ödenmesi yeterli değildir. 2) Eğer ikale teklifi işçiden gelmişse, bu durumda işçinin ek bir menfaat elde etmesi zorunlu değildir. Bu halde, işçinin kıdem ve ihbar tazminatı gibi haklarının ödenmesi dahi tarafların serbest iradeleriyle yapacakları anlaşmaya bağlıdır. İşçiden gelen teklifte makul yararın, işçinin kişisel nedenlerle (taşınma, yeni iş bulma vb.) işten bir an önce ayrılma isteği olduğu varsayılır.