Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2016/9206 K. sayılı kararında, sahtelik iddiasına konu anonim şirket hisse devir sözleşmesinin fotokopisi üzerinde yapılan imza incelemesinin 'uyuşmazlığı çözmeye yeterli olmadığı' belirtilmiştir. Fotokopi belge üzerinde yapılan bir grafolojik incelemenin delil değerini ve mahkemenin bu durumda HMK'ya göre izlemesi gereken alternatif ispat yollarını tartışınız.

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #170841

Fotokopi belge üzerinde yapılan grafolojik (imza) incelemesinin delil değeri sınırlıdır ve genellikle kesin bir sonuç vermez. Çünkü fotokopi işlemi, imzanın atılışı sırasındaki basınç (fulaj), hız, mürekkep yoğunluğu gibi grafolojik analiz için kritik olan birçok detayı ortadan kaldırır. Bilirkişiler, bu nedenle fotokopi üzerindeki incelemelerde genellikle 'benzerlik arz etmektedir' veya 'farklılıklar göstermektedir' gibi ihtimalli ifadeler kullanırlar, kesin bir kanaat belirtmekten kaçınırlar. Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre, sahtelik iddiası gibi ciddi bir konuda, hükmün sadece fotokopi belge üzerindeki yetersiz bir bilirkişi raporuna dayandırılması hukuka aykırıdır. Mahkemenin bu durumda izlemesi gereken yollar şunlardır: 1) Belgenin Aslının Sunulmasını Sağlamak: Mahkeme, öncelikle belgenin aslını elinde bulunduran tarafa, HMK m. 216 uyarınca, belgeyi mahkemeye sunması için kesin bir süre vermelidir. 2) Alternatif Delillerin Değerlendirilmesi: Belgenin aslı bulunamıyorsa, mahkeme sadece imza incelemesine bağlı kalmamalıdır. Kararda da belirtildiği gibi; hisse devrinin şirket pay defterine işlenip işlenmediği, devrin diğer ortaklar tarafından bilinip bilinmediği, devir sonrası davacının şirketle ilişkisinin kesilip kesilmediği (genel kurullara katılmama, kar payı almama vb.), devir bedelinin ödendiğine dair banka kaydı gibi yan delillerle sahtelik iddiasını araştırmalıdır. 3) Ceza Davasının Sonucunu Beklemek: Eğer konuyla ilgili bir ceza davası varsa, bu davanın sonucunu bekletici mesele yapabilir. Çünkü ceza mahkemesinin sahteciliğe ilişkin vereceği mahkumiyet kararı, hukuk mahkemesini bağlayacaktır (HMK m. 214). Sonuç olarak, fotokopi üzerindeki inceleme sadece bir başlangıç noktası olabilir, nihai karar için yeterli değildir.