OHAL KHK'ları ile veya idari işlemlerle kamu görevinden ihraç edilen bir kişinin, bu işleme karşı açtığı iptal davasında, idarenin ihraç gerekçesi olarak 'Bank Asya'ya para yatırma' veya 'çocuğunu belirli bir okula gönderme' gibi yasal faaliyetleri göstermesi, Anayasa'nın hangi temel hak ve ilkelerini ihlal eder? Mahkemenin bu tür bir gerekçeyi denetlerken hangi kriterleri göz önünde bulundurması gerekir?

Yargı Pusulası bilgi merkezi soru-cevap kaydı #170786

Bu tür gerekçeler, Anayasa'nın birçok temel ilkesini ihlal etme potansiyeli taşır: 1) Hukuk Devleti İlkesi (m. 2): Yasal ve meşru faaliyetlerin sonradan suç veya disiplin suçu olarak nitelendirilmesi, hukuki belirlilik ve öngörülebilirlik ilkelerini zedeler. 2) Suç ve Cezaların Kanuniliği İlkesi (m. 38): Kanunda suç olarak tanımlanmamış bir fiilden dolayı kimsenin cezalandırılamayacağı ilkesi ihlal edilir. Bankaya para yatırmak veya ruhsatlı bir okula çocuk göndermek, fiilin işlendiği tarihte yasal eylemlerdir. 3) Masumiyet Karinesi (m. 38): Kişinin bir terör örgütüyle 'irtibat ve iltisakı' olduğu varsayımıyla, kesinleşmiş bir yargı kararı olmaksızın en ağır idari yaptırımlardan birine maruz bırakılması bu karineyi zedeler. Mahkemenin denetiminde göz önünde bulundurması gereken kriterler şunlardır: a) Eylemin Niteliği: Bankacılık faaliyetinin rutin bir işlem mi (maaş hesabı, fatura ödeme) yoksa örgütün çağrısı üzerine yapılan organize bir destek faaliyeti mi olduğu somut delillerle ortaya konulmalıdır. b) Zamanlama: Eylemin, özellikle 17/25 Aralık 2013 veya 15 Temmuz 2016 gibi milat kabul edilen tarihlerden sonra, örgütün finansal yapısını destekleme kastıyla yapılıp yapılmadığı araştırılmalıdır. c) Süreklilik ve Yoğunluk: Eylemin tekil bir olay mı yoksa süreklilik arz eden bir davranış kalıbı mı olduğu değerlendirilmelidir. d) İlliyet Bağı: İdare, bu yasal faaliyet ile kişinin terör örgütüyle 'irtibat ve iltisakı' arasındaki somut, makul ve mantıksal bağı delilleriyle ortaya koymak zorundadır. Soyut iddialar ve varsayımlar yeterli değildir (Danıştay kararları bu yöndedir).