TMK md. 145/2 ve 145/3'te düzenlenen mutlak butlan sebepleri olan 'sürekli ayırt etme gücünden yoksunluk' ile 'evlenmeye engel olacak derecede akıl hastalığı' arasındaki ilişki ve fark nedir? TMK md. 133 bu konuya nasıl bir istisna getirmiştir?

Bu iki kavram birbiriyle yakından ilişkili olmakla birlikte aralarında nüans farkı vardır. 'Sürekli bir sebeple ayırt etme gücünden yoksunluk' (TMK m.145/2), kişinin evlenme anında fiil ehliyetinin temel unsuru olan ayırt etme gücüne sürekli olarak sahip olmaması halidir. Bu durum, sadece akıl hastalığından değil, akıl zayıflığı gibi başka sebeplerden de kaynaklanabilir ve bu halde kişi zaten evlenme ehliyetine sahip değildir (TMK m.125). 'Evlenmeye engel olacak derecede akıl hastalığı' (TMK m.145/3) ise, ayırt etme gücünü her zaman ortadan kaldırmayan, ancak evliliğin getireceği sorumlulukları üstlenmeye ve sağlıklı bir evlilik birliği yürütmeye engel olan ciddi psikiyatrik rahatsızlıkları ifade eder. Aralarındaki temel fark, birincisinin doğrudan ehliyetsizlik durumu olması, ikincisinin ise ehliyeti her zaman etkilemese de evliliğe engel bir sağlık sorunu olmasıdır. TMK md. 133 ise akıl hastalığına bir istisna getirir: 'Akıl hastaları, evlenmelerinde tıbbi sakınca bulunmadığı resmi sağlık kurulu raporuyla anlaşılmadıkça evlenemezler.' Bu hüküm, ayırt etme gücünü ortadan kaldırmayan ve evliliğe engel teşkil etmeyen hafif nitelikteki akıl hastalıklarında, resmi sağlık kurulu raporu ile evlenmenin mümkün olabileceğini düzenleyerek, her akıl hastalığının mutlak butlan sebebi olmadığını belirtmektedir.