YHGK'nın E:2014/18-67 sayılı kararında, nüfus kaydının düzeltilmesi davasında yetkili mahkemenin, 'kaydı düzeltilmesi istenen kişinin yerleşim yeri' olduğu sonucuna varılmıştır. Bu yorumun, davanın çekişmesiz yargı işi olması ve HMK m. 384'ün 'talepte bulunanın oturduğu yer' kuralı ile olan ilişkisini, 'kesin yetki' kavramı çerçevesinde değerlendiriniz.
Bu karar, çekişmesiz yargıdaki genel yetki kuralı ile özel ve kesin yetki kuralı arasındaki hiyerarşiyi ortaya koyması açısından önemlidir. HMK m. 384, çekişmesiz yargı işleri için genel bir yetki kuralı belirler ve talepte bulunana, kendi oturduğu yerde dava açma kolaylığı sağlar. Ancak bu kural, 'kanunda aksine hüküm bulunmadıkça' geçerlidir. Bu ifade, özel kanunlarda veya HMK'nın başka maddelerinde belirli işler için öngörülen 'özel yetki' veya 'kesin yetki' kurallarının öncelikli olduğunu gösterir. Nüfus sicili, kişilerin hukuki statülerini belirleyen ve kamu düzeniyle yakından ilgili, devletin sorumluluğunda tutulan resmi bir sicildir. YHGK, 5490 sayılı Nüfus Hizmetleri Kanunu'nun 36. maddesini yorumlarken, bu sicilin doğruluğunun ve bütünlüğünün sağlanması amacını ön planda tutmuştur. Davada yetkinin, 'kaydı düzeltilecek kişinin' yerleşim yerine (veya nüfusa kayıtlı olduğu yere) bağlanması, o kişinin tüm kayıtlarının ve olası ilgili belgelerin bulunduğu yerdeki mahkemenin davaya bakmasını sağlayarak, daha sağlıklı bir inceleme yapılmasını hedefler. Bu yorum, nüfus davalarındaki yetki kuralını 'kamu düzenine ilişkin' ve dolayısıyla 'kesin yetki' kuralı haline getirir. Kesin yetki, tarafların anlaşmasıyla değiştirilemeyen ve mahkeme tarafından davanın her aşamasında re'sen dikkate alınması gereken bir yetki türüdür. Sonuç olarak, nüfus kaydının düzeltilmesi davası bir çekişmesiz yargı işi olmasına rağmen, YHGK'nın yorumuyla bu iş için özel ve kesin bir yetki kuralı yaratılmıştır. Bu nedenle, HMK m. 384'teki genel ve esnek yetki kuralı değil, bu özel ve kesin yetki kuralı uygulanır. Davacı, kendi oturduğu yerde değil, kaydı düzeltilecek kişinin yerleşim yeri mahkemesinde dava açmak zorundadır.