HMK m. 389'da düzenlenen ihtiyati tedbirin 'geçici nitelikte' olması, mahkemece verilen ihtiyati tedbir kararının 'hakimin reddine' neden olamayacağını nasıl temellendirirsiniz?
İhtiyati tedbir kararı, HMK m. 389 vd. uyarınca 'geçici nitelikte' bir hukuki koruma önlemidir. Bu geçici nitelik, kararın hukuki niteliği ve sonuçları açısından önemlidir ve özellikle kararı veren hakimin reddi (HMK m. 36 vd.) konusunda bir istisna yaratır. **Hukuki Temellendirme:** 1. **Davanın Esası Hakkında Karar Vermeme:** Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin 2021/3452 E., 2021/6001 K. sayılı kararında açıkça belirtildiği üzere, 'Mahkemenin incelemesi, sadece ihtiyatî tedbir talebinin kabule değer olup olmadığını takdir edebilecek kanaatin kendisinde uyanması ile sınırlı olmalıdır. Davanın esası hakkında karar vermediği için, ihtiyatî tedbir kararı ile sınırlı olarak kanaatini açıklayan hâkim, bu sebeple reddedilemez.' 2. **'Yaklaşık İspat' Kriteri:** İhtiyati tedbir kararı, davanın esası hakkında 'tam ispat' değil, 'yaklaşık ispat' (HMK m. 390/3) ölçüsüyle verilir. Hakim, bu kararı verirken, hakkın varlığına veya gecikme tehlikesinin mevcudiyetine dair 'kuvvetli bir ihtimal' olduğuna kanaat getirir. Bu, hakimin davanın nihai sonucuna ilişkin kesin bir kanaat veya ön yargı oluşturduğu anlamına gelmez. 3. **Geçici Nitelik ve Değişebilirlik:** İhtiyati tedbir kararı geçici bir karar olup, durum ve şartların değişmesi halinde değiştirilebilir veya kaldırılabilir (HMK m. 396). Bu kararlar, kesin hüküm teşkil etmedikleri gibi, asıl dava konusu olan hakkın varlığına da karine teşkil etmezler. Bu nedenle, ihtiyati tedbir talebinin kabul veya reddine karar verilmesi, asıl davanın da kabul veya reddini gerektirmez. 4. **Hakimin Tarafsızlığı:** Hakim, ihtiyati tedbir kararını verirken sadece geçici bir hukuki koruma sağlar ve davanın esasına ilişkin henüz bir karar vermez. Dolayısıyla, bu karar nedeniyle hakimin 'tarafsızlığını yitirdiği' veya 'yargılamadan çekilmesini gerektirecek bir sebep' oluştuğu iddia edilemez. Hakim, esas davayı yargılarken hala tarafsızlığını koruyabilir. Bu durum, ihtiyati tedbirin acil koruma sağlama ve esas yargılamayı etkilemeden hakkı güvence altına alma amacına hizmet ederken, hakimin de yargılama sürecindeki tarafsızlığını korumasını sağlamaktadır.